De politie van Wuppertal waarschuwt voor een oplichtingsmethode met QR-codes die gericht is op verkopers op online advertentieplatforms. In de eerste helft van 2025 zijn volgens de politie drie gevallen in Märkischer Kreis gedocumenteerd.
QR-codes in plaats van bankoverschrijvingen
In Iserlohn, Meinerzhagen en Altena (Märkischer Kreis) werden in de eerste helft van 2025 drie fraudegevallen gemeld, aldus de politie. De slachtoffers waren verkopers op advertentieplatforms.
Volgens de politie reageert een zogenaamde koper op een advertentie, bijvoorbeeld voor een camera, schoenen of een Lego-set. In plaats van een bankoverschrijving stuurt de koper een QR-code, met de bewering dat dit de snelste manier van betalen is.
De gedocumenteerde gevallen
- •Iserlohn (januari 2025): Een cameraverkoper scande een toegestuurde QR-code en belandde op een valse betaalpagina.
- •Meinerzhagen (februari 2025): Een schoenverkoper ontving een code via WhatsApp en voerde bankgegevens in.
- •Altena (maart 2025): Een Lego-verkoper werd via een gemanipuleerde code gevraagd inloggegevens in te voeren.
Hoe de oplichting werkt
Stap 1: Eerste contact
De oplichter reageert op een advertentie en doet zich voor als serieuze koper, aldus de politie. De communicatie verloopt vaak via WhatsApp of e-mail.
Stap 2: QR-code in plaats van overschrijving
In plaats van een bankoverschrijving stuurt de oplichter een QR-code, volgens de politie met de bewering dat daarmee de betaling wordt bevestigd of het geld sneller binnenkomt.
Stap 3: Valse betaalpagina
De QR-code leidt naar een nagemaakte website van een bekende betaaldienst zoals PayPal of Klarna. Logo, kleuren en opbouw lijken op het origineel.
Stap 4: Gegevensdiefstal
Slachtoffers worden gevraagd bankgegevens of inloggegevens in te voeren voor een zogenaamde verificatie. Met die gegevens krijgen de oplichters toegang tot de rekening.
Stap 5: Ongeautoriseerde afboeking
In plaats van een bijschrijving wordt de rekening van de verkoper belast. Vaak volgen meerdere afboekingen voordat het slachtoffer de fraude opmerkt.
Waarom de methode werkt
Vertrouwen in het verkoopproces
Verkopers verwachten geld te ontvangen, niet te betalen. Het vooruitzicht van een snelle betaling verlaagt de waakzaamheid.
Nagemaakte betaalpagina's
De valse betaalpagina's zijn nauwelijks te onderscheiden van echte websites. Ook de URL oogt op het eerste gezicht legitiem, bijvoorbeeld 'paypa1-secure.com' in plaats van 'paypal.com'.
Tijdsdruk en manipulatie
Volgens de politie zetten de oplichters verkopers onder tijdsdruk, bijvoorbeeld met uitspraken als 'Ik heb het artikel dringend nodig'.
Communicatie buiten het platform
Zodra de communicatie van het advertentieplatform naar WhatsApp of e-mail verschuift, gelden de beveiligingsmechanismen van het platform niet meer.
Aanbevelingen van de politie
De politie van Wuppertal adviseert verkopers op online platforms de volgende voorzorgsmaatregelen:
1. Blijf op het platform
Voer verkooponderhandelingen binnen het advertentieplatform. Schakel niet over naar WhatsApp, e-mail of andere kanalen.
2. Geen QR-codes voor betalingen
Legitieme kopers betalen per bankoverschrijving of gebruiken de betaalfunctie van het platform. Voor ontvangers van betalingen zijn QR-codes niet gebruikelijk.
3. Controleer internetadressen
Controleer na het scannen van een QR-code het adres van de doelpagina. Let op typfouten, extra tekens of ongebruikelijke domeinen.
4. Voer nooit inloggegevens in
Om geld te ontvangen is geen aanmelding of verificatie nodig. Wie om inloggegevens vraagt, handelt volgens de politie met frauduleuze bedoelingen.
5. Wees alert bij tijdsdruk
Oplichters dringen aan op haast. Legitieme kopers wachten op een gewone bankoverschrijving.
QRTrust: controle van QR-codes vóór het openen
QRTrust controleert de doel-URL van een QR-code voordat de pagina wordt geopend. De dienst vergelijkt adressen in realtime met databases van bekende phishingsites – ongeacht of de code afkomstig is uit een advertentie, van een parkeerautomaat of uit een brief.
Functies in het kort
- Scan QR-codes in de browser in plaats van met de camera-app
- Controle tegen 50.000+ bekende phishing-URL's
- AI-gebaseerde detectie van verdachte patronen, zoals typfouten in domeinnamen
- Redirect-tracking: omleidingen worden gevolgd en de uiteindelijke doel-URL wordt getoond
- Waarschuwing voordat de site wordt bezocht
Gebruik
- Open qrtrust.de in browser (werkt op elke smartphone)
- Tik op "QR-code scannen"
- Richt camera op de code
- Wacht op resultaat: Groen (veilig), Geel (verdacht), Rood (gevaar)
- Ga alleen verder bij groen resultaat
Integratie voor advertentieplatforms
Platforms zoals eBay Kleinanzeigen, Vinted of Kleinanzeigen.de kunnen QRTrust via koppelingen integreren:
API-integratie
QRTrust biedt een REST-API die in bestaande beveiligingssystemen kan worden geïntegreerd. Verdachte QR-codes kunnen automatisch worden geblokkeerd.
Browser-extensie
Een browser-extensie controleert QR-codes op websites automatisch.
Whitelisting
Platforms kunnen officiële QR-codes, bijvoorbeeld voor betalingen, als veilig laten registreren.
Advies voor gedupeerden
De politie adviseert wie een verdachte QR-code heeft gescand en gegevens heeft ingevoerd, de volgende stappen te nemen:
1. Neem contact op met uw bank
Neem contact op met uw bank en laat uw kaart blokkeren. Bij snel handelen kunnen transacties in veel gevallen nog worden gestopt.
2. Wijzig wachtwoorden
Wijzig alle wachtwoorden die u op de valse site heeft ingevoerd, vooral voor online bankieren en e-mail.
3. Informeer de politie
Doe aangifte bij uw lokale politie of online via het online politiebureau in NRW. Bewaar bewijs zoals screenshots, chatgeschiedenis en telefoonnummers.
4. Meld het bij het platform
Meld de fraude bij het advertentieplatform. Het platform kan het account van de oplichter blokkeren en andere gebruikers waarschuwen.
5. Meld de phishing-URL
Meld de valse website bij Google Safe Browsing, zodat deze in waarschuwingslijsten wordt opgenomen.
QR-code-fraude bereikt de onlinehandel
De gevallen uit Märkischer Kreis laten zien dat quishing niet langer beperkt is tot parkeerautomaten en officiële post. Oplichters maken steeds vaker gebruik van situaties waarin mensen QR-codes scannen – inmiddels ook bij onlineverkoop.
De politie adviseert verkopers op het platform te blijven, geen QR-codes voor betalingen te accepteren en alert te zijn bij tijdsdruk.
Wie het doeladres van een QR-code vóór het openen controleert, kan fraudepogingen herkennen voordat er schade ontstaat.
Over QRTrust
QRTrust is het eerste Duitse QR-code-beveiligingsplatform, ontwikkeld in Dortmund. AI-ondersteunde realtime detectie, een lokale dreigingsdatabase en meerlaagse veiligheidscontroles beschermen burgers, overheden en bedrijven tegen quishing-aanvallen. AVG-conform, gehost in Duitsland.